Hāʻawi i ka Gift of Lite Literacy Can Change a Child's Life Forever
Peheaʻoe e hana ai? Eia kekahi mau manaʻo no nā ala e hiki ai iāʻoe ke kōkua i kāu mau keiki, mau moʻopuna, mau kaikamāhine, nā keiki kāne, nā keiki, a iʻole kekahi mea'ōpio'ē aʻe i kou ola e loaʻa i ka pilinaʻaoʻao o nā mea.
1. Hoʻomaka e aʻo i nā keiki e pili ana i ke kālā ma ka hoʻomakaʻana me ka hapa nui loa: ka noho mālama
I nā hanauna i hala aku nei i ka wā i kākauʻo Napoleon Hill, ka mea kākau moʻoleloʻo Think and Grow Rich, i kona mau pūʻali o nā mea i hana nuiʻia eʻAmelika, hoʻopiʻi nuiʻo ia i ka manawa ho'ōla ; hiki ke kūʻai i nā mea liʻiliʻi ma mua o ka loaʻaʻana iāʻoe ma lalo o nā kūlana a pau. ʻO kaʻike i ka hanaʻana i kēlā mea waiwai nui,ʻo ia ke kumu nui loa o ka hoʻonuiʻana i ka waiwai . ʻO kēlā mea nui kāu i hoʻokomo ai i kāu papahana 401 (k) . ʻO ka hapaʻo ia keʻano āu e uku ai iā Roth IRA . ʻO kēlā mea nui ka mea lawelawe ma keʻano ukuʻana ma kou home a i ka wā e hana aiʻoe i kāu waiwai kūʻai mua . ʻO ka hapaʻo ia keʻano o kāu kūʻaiʻana i nā kuleana o ke kumukūʻai a iʻole nā kūʻaiʻana .
Ināʻoe e loaʻa miliona miliona kālā i kēlā me kēia makahiki, ināʻaʻoleʻoe iʻike i kahi e kaulike ai i nā aie a me nā hōʻai'ē, e hoʻopauʻiaʻoe e like me nā mea i loaʻa i ke kime a iʻole ka nui o nā hōkū NBA.
Loaʻa nā ala likeʻole e hiki ai iāʻoe ke hana me ka hoʻopiliʻana i ka hana ola i nā keiki. ʻO kahi maikaʻi e hoʻomaka ai? ʻOiaiʻo ia ke kani cliche,ʻo kekahi o nā mea pono loa no ka aʻoʻana i nā keiki i ke kālā.
I ko mākouʻohana, ua loaʻa iā lākou ma mua o ka hānauʻana. (ʻO koʻu kaikunāne, ka mea e lilo i makua, ua loaʻa i kāna mau kaikamāhine puaʻa o ka wā e hiki mai ana (aiaʻelua - hoʻokahi no nā kālā, hoʻokahi no nā bila) e noho ana ma luna o kāna kahu lole ma ka nursery.) He mea kūpono no ka loheʻana i ka clink- ka clink o nā'āpana a me ka'ōpū o ke kālā pepa no ka hoʻopihaʻana i ke kapa, e hoʻonui ana ia i ka kaumaha me ka waiwai i loaʻa. Hiki ia i ke kipakiu ma ke ala e hiki ai i kekahi mau mea'ē aʻe. E loaʻa i kēlā me kēia keiki he hapaha maʻamau o nā kālā i laweʻia mai - hiki paha i 10%, he 50% paha -ʻoiaiʻo ia e hana ana i kahi pahuhopu nui aʻe. E hōʻoia i ka lā hānau, Kekemapa, aiʻole nā kālā hoʻolauleʻa'ē aʻe e komo pū kekahi o ka waihona waiwai mālama e waihoʻia. Ma hope aku, i ka loaʻaʻana o kahiʻoihana, e mālama lākou i kahi ma kekahi pūʻulu likeʻole a laila eʻae aku iā lākou e hoʻolimalima inā hele lākou ma ke kulanui a hoʻomaka paha i ko lākou ola makua.
Ke heleʻoe i ka hale kūʻai, e aʻo iā lākou pehea e hana ai ka loloka a me nā mea kūʻai i kā lākou paila pua (eg, ināʻoe e kūʻai aku i pahu pahu kūʻai no $ 5 akā hiki ke loaʻa iā $ 3 me ka coupon, hoʻololi ʻo ka coupon ma ke alawai huki a laila hāʻawi iā lākou, i ke kālā, i kēlā manawa,ʻo ka $ 2 i mālamaʻia -ʻaʻohe mea'ē aʻe i loko o ke ola e hoʻohui kokeʻia kēlā pili).
Hōʻike iā lākou pehea e hoʻolālā ai i ka mea kūʻai pūnaewele E lawe iā lākou i kahi mea kūʻai kaʻa no ka nānāʻana i nā kūkāʻana o nā kumukūʻai. Ma muli o ka'ōpiopio, e hoʻolohe ana nā keiki. Ma nāʻano he nui ma mua o nā mea i kāʻiliʻoleʻia, e hōʻaho lākou i kāu mau waiwai, kāu mau mea nui, kāu mau hana, a me kouʻike (aiʻoleʻole), e hōʻike ana i kāu hana e like me kāu e'ōlelo nei .
2. Ma hope aʻe, kaupalenaʻole i ka aʻoʻana i nā keiki e pili ana i ke kālā, akā i ka Math Kumu. ʻO ia ke kaniʻana i kaʻike-ʻikeʻole akāʻo ka noiʻi e kuhikuhi anaʻo ia ke alaʻoi loa.
Ua holo ka Wall Street Journal i kahi'āpana nui ma mua o kēia makahiki e wehewehe ana i ka noiʻiʻana e hōʻike ana i kaʻikeʻana i kaʻike kālā i ka haʻawina haʻahaʻa i ka waiwai kālā ma mua o ka lanakilaʻana i nā manaʻo papahana papahana. Ma ke kumu, he mea maʻalahi kēia no ka mea, he mea kālāʻole ke kālā,ʻo ka hoʻohuiʻana, ka unuhi, ka nui, a me ka mahele.
Eia kekahi laʻana, pehea ka nui o nā poʻe ma waho o nā kālā e hiki ke helu i ka ulu exponent? He meaʻoluʻoluʻoe. Inā hele mai kahi kanaka a nīnau iaʻu, "makemake wau eʻike i ke kālā e loaʻa iaʻu inā hoʻomaka au e waiho $ 500 ma ka mahina, ma 10%, no 50 mau makahiki",ʻaʻole oʻu pono e noʻonoʻo e pili ana i ka hoohalike,ʻike wau ma ka puʻuwai. ʻO ka pilina. ʻAʻohe mea hou aʻe. ʻAʻohe mea liʻiliʻi. Hiki iaʻu ke paʻi i ka calculator a loaʻa ka pane i ka pōkole. ʻO kaʻoiaʻiʻo he hōʻailona hōʻailona ma mua o ka pilikia pākīkīʻaʻole e loli i kēlā, ma kona kumu,ʻo ia keʻano: He pilikia math.
Pono nā luna kula waena o ka'āina eʻike i ke kumukūʻai no ka waiwai o ka wā e hiki mai ana o ka huina kālā a me ka huina kālā i kēia manawa o kahi nui . ʻO ia wale nō keʻano o keʻano o ke ola e nānā ana i ka moana, e inu i kou kole i ka hopenaʻana o nā nalu i ka maka o kāu waiwai a iʻole e hopohopo no ka hoʻolimalima i kēlā me kēia mahina a hiki i kou makeʻana i ka wāʻelemakule. ʻO kēia hikiʻole ke helu i nā mea e pono ai kaʻikeʻana o ka poʻe akamai i ka heleʻana i nā hāmeʻa nuiʻole, e like me nā ESOPs e hāʻawi ana i 15% aiʻole nā uku nui no nā limahana e makemake ana e kūʻai i nā huahana i loko o kā lākou mau mea hana. No ka hōʻano houʻana: Ma ka manawa e hoʻolālā aiʻoe i nā mea āpau a koe nāʻauhau, i nā manawa he nui, hiki iāʻoe ke hoʻokuʻu i ka waiwai, hoʻololi i kaʻokoʻa, a loaʻa maikaʻi iā 80% a 90% + paha i kāu kālā i loko oʻeono mau mahina a iʻole paha no ka ke hoʻohui pūʻia nā papahana. He kupaianaha kēia mau papahana, ua kākau au ma kaʻu blog pono'ī e pili ana i ka noiʻi e ho'āʻo nei e noʻonoʻo i ka hopena o ka mea i loaʻaʻole ai nā limahana i nā mea. ʻO kaʻikepili maikaʻi loa iʻikeʻia e hōʻike i nā lauʻAmelika maʻamau i waena o $ 4,000 a me $ 5,000 ma ka makahiki ma ke kālā kālāʻole ma ka papa, a inā ua loaʻa nā mea a pau iā lākou i kaʻikeʻana i ka pākuhi. He kūlana kiʻekiʻeʻo ia akāʻaʻole hiki i kekahi ke hopu i nā kālā i kūpono iā lākou.
3. E loaʻa i ka Pūnaewele Kaupapa Pūnaewele, ka uku kālā, a me nā hōke kālā
Ināʻoe e hoʻohana i ka papa helu kiko'ī a iʻole kaʻelemakule kahiko i kākauʻia, me ka hana hoʻopakele a me nā haʻawina helu pāpili maʻamau, e koi i ke keiki kao a iʻole nā kamaliʻi e hahai i kēlā me kēia puka a me waho. Ma hope aku, e hoʻokumu i kahi helu helu mālama me ka waihona kālā , e wehewehe ana i kā lākou hana. E wehewehe i ka hanaʻana o kaʻimi inimahi FDIC.
4. E aʻo aku i nā kamaliʻi e pili ana i ka hoʻonuiʻana i kā lākou kālā
Me nā mea pale i uhiʻia, i kēia manawa ua hiki i ka manawa e komo ai i kahi haʻahaʻa. Makemakeʻoe e aʻo i nā keiki pehea e hoʻonui ai ke kālā. E loli ana kēia ma waena o kaʻohana i kaʻohana, akā eia nā mauʻano e hiki ai ke hoʻoholo i ka hana hoʻokele waiwai.
Inā kūkuluʻoe a kūʻai paha i ka waiwai waiwai, hoʻonohonoho i ka waiwai i loko o kahiʻahahui kūikawā a me nā keiki e kūʻai aku i nā lālā hui. Pono lākou e hāʻawi i ka waiwai a hāʻawi iā lākou i ka palapala hōʻike kālā. Hoʻohui ia mau mea ma nā hālāwai o ka makahiki. ʻIke wau i nā poʻe'ōpio kūlana e nānā ana i ko lākou mau mākua e kūkulu nei i nā hale kūʻai hale kaʻa a kaʻawale nā kaʻa e like me ke kamaliʻi. Uaʻike wau i kekahi poʻe i laila i ka manawa i hōʻea ai nā luna hoʻolauleʻa a hoʻomaka e neʻe i ka honua. Ke hoʻokaʻawale ka LLC, e hele i nā mea a lākou i loaʻa ai a hanaʻia i ka hāʻawiʻana iā lākou i ka helu. Pēlā keʻano no kahiʻoihana hana. I ka wā o Wal-Mart iʻikeʻole ai i kahi mea kūʻaiʻuʻuku,ʻaʻohe kanaka iʻike i ke ola, ua hoʻokaʻawaleʻo Sam Walton i kaʻoihana i 5 mau haʻawina, e hāʻawi ana i kāna mau keiki he 4 a māhele i kāna kuleana no kāna wahineʻo Alice aʻo ia iho. Hiki iāʻoe ke hana i ka mea like me kahi mea'inura aiʻole kahi kinoea hoʻomehana; ʻO kahi hokele a me kahi kālepa i hoʻohanaʻia e hoʻomaka i kahi'ōpala e hoʻolālā ai.
Hāʻawi i ka waiwai he makana . E wehewehe i keʻano o ka hanaʻana o kaʻoihana, e hele i ka hōʻike makahiki , 10-K , ai pani pū me lākou, a me nā māhele i waiho pololeiʻia i loko o kā lākou waihona aiʻole i ka leka i hoʻounaʻia iā lākou e wehe ai; he kahawai mau o nā makana e hōʻea mai ana ma ka pou. Hiki paha ke hoʻomaka i ka liʻiliʻi akā hiki i nā mea ke hoihoi i ka wā e hiki ai i ka puʻupuʻu pūnaewele ke hana i kāna kupua I koʻu wā'ōpio i ke kula, ua hāʻawi aku au i kāna waiwai ma Ke Coca-Cola Company ma o ke kumukūʻai kūʻai kumu kūʻai. Na nā mākua i hana mau i kēlā me kēia mahina i ka waihona. Ma ka manawa o ia i ke kulanui, hoʻololi ka palekana maʻaneʻi a ma laila ua loaʻa i kahi pūnaewele waiwai nui ma kaʻoihana inu mea nui loa o ka honua ma kahi o kaʻelima mau helu. ʻO kaʻoiaʻiʻo, inā e hoʻomahaʻo ia e hāʻawi iā ia i kēia manawa, a paʻa i kāna waiwai, ma ka huina kālā o ka hoʻiʻana ,ʻaʻole hiki iā ia ke emi iho i ka $ 3,600,000 ma ka hopena o kona manaʻo ola ola. I ko ia e ulu ana, e hele mākou ma ka hale kūʻai a kuhikuhi i ka poʻe e kūʻai ana iā Coca-Cola, e wehewehe ana i ke kālā i hoʻounaʻia mai aiʻo ia mai ke kāʻiliʻana o ke kūʻai.
No kēlā me kēia mau kaikamāhine a me nā keiki hanauna, ke hana nei mākou i kēia, aia wale nō i kēia manawa, hoʻohana mākou i kahi pūnaewele haʻihaʻi i hoʻokumuʻia he makana UTMA . ʻO kaʻu moʻopunaʻehiku makahiki i hala ma kahi huakaʻi hele i Florida aʻikeʻo ia i kahiʻoihana hauea Exxon Mobil. Nohoʻo ia ma kekahi māhele o ka'āinaʻaʻohe nui o lākou, akā, uaʻikeʻo ia i nā mea a pau e pili ana i kaʻoihana, ua loaʻa iā ia ka uku o ka waiwai, a ua hele ma waena o nā mea kuleana me kāua me aʻu, a ke koho nei iā ia ma ke koho e like me kā mākou weheweheʻana. keʻano o kēlā me kēia manaʻo. I ka manawa iʻikeʻia ai, ua nui kona mau maka a ua hoʻopiʻiʻiaʻo ia me ka uē e hiki ai ke hoʻonāwaliwali i nā pūʻali koa o Mordor ma nā kuli, "EXXON MOBIL! 'O wau ka mea!", E kuhikuhi mālie ana i ka puka. Ponoʻoe e hana maoli. Pono lākou eʻike; e hoʻomaopopo i nā lāʻau iʻole e hoʻopili i ka uila ma ka papapihi kamepiula akā he kuleana kūpono pono ma keʻenehana hana pono e kūʻai aku ana i kekahi mea - he huahana a lawelawe paha - no ke kālā.
Inā pilikia nuiʻoe, hiki iāʻoe ke loaʻa kahi ala e uku ai i ke keiki no nā lawelawe, hāʻawi iā lākou i kaʻauhau kālā, loaʻa kālā i loaʻa iā lākou no ka ROT IRA .
5. Na Kumu Kaiako e pili ana i ka uku a me ka uku o ka pili waiwai i nā manawa e hiki ai ke hoʻopakele i ke ola
ʻO ka hope, e aʻo i nā keiki e pili ana i ka kumukūʻai o ke kālā waiwai -ʻo ia hoʻi, ka waiwai kālā i loaʻa i nā hopena o ka honua. No ka laʻana, inā makemake lākou e hōʻai'ē i $ 50,000 no ka hoʻonaʻauao kulanui i kahi 8% interest interest, e noʻonoʻo lākou e koiʻia nā loans haumāna e hōʻea mai me $ 4,000 i kēlā me kēia makahiki, aiʻole $ 333.33 i kēlā me kēia mahina, i kēlā me kēia mahina e uhi i ka ka uku pānaʻi me ka ukuʻoleʻana i kekahi o ke kumu . E pono ana ia? Ma luna wale nō ia o nā kālā hou e loaʻa iā ia mai ka loaʻaʻana o ke kēkelē.
Ma nā'ōlelo'ē aʻe,ʻo ke kēkelē keleponaʻo ia kahi hoʻokele waiwai e kūpono ai ke kālā aʻaʻoleʻole. ʻOiai paha,ʻaʻole paha kēia (ʻo ke kula e pili ana e noʻonoʻo, e hoʻonui i kou mau hiʻona, e hoʻokumu i nā mākau kūkino koʻikoʻi e hiki iāʻoe ke hoʻonaʻauao iāʻoe iho no ke koena o kou ola), i ka'ōnaehana o kēia manawa e loaʻa ai iā mākou ia mākou iho, me ka haʻaleleʻole i kēia mea, e nui ai ka manaʻo kaumaha a me ka pilikia e hoʻohuli i ka mea noi i ka mea liʻiliʻi ma mua o ke kauā i hoʻokauʻia. ʻAʻole ponoʻoe e hoʻolilo i kou ola e hoʻomana i ke kālā,ʻoi aku ka nui o nā mea nui,ʻoi aku ka waiwai, nā mea e pono ai kou nānā. Mai hana i kahi hana me ka diabolō e loaʻa i kahi'āpana pepa mai kahi hale kūikawā ināʻaʻole he kumu kālā e hana ai pēlā. He mea maikaʻi anei nā mea'ē aʻe e hopohopoʻole ai kekahi i kēia no ka hoʻomanaʻoʻana o ko lākouʻohana i ke kumukūʻai a iʻole i loaʻa iā lākou kahi kālā mālama kālā ? ʻAʻole, akāʻo ia ke ola. Hana me ia. Hoʻopū i luna. ʻAʻole hiki iāʻoe ke hoʻoholo i ka hoʻoholoʻana ma luna o ka pocketbook o kekahi.
E noʻonoʻo lākou i ka uku no ka laweʻana i kaʻaʻai kāleka kāleka . E hōʻoia iā lākou i kahi $ 2,000 i kūʻaiʻia i 25% no nā makahiki a me nā makahiki e pau ai ka uku. A laila e helu i nā mea a pau i hiki iā lākou ke kūʻai me kēlā kālā'ē aʻe; ke kālā i kēia manawa i ka poʻe kuleana o nāʻaʻa (e hoʻopaʻa iā ia i ke kuleana'āina).
E aʻo aku iā lākou e pili ana i nāʻano moraki likeʻole, e aʻo iāʻoe iho ma ke ala ināʻaʻoleʻoe iʻike iā lākou. Ehia mauʻohana i hiki ke pale aku i ka nalowaleʻana o ko lākou home inā lākou iʻike i keʻano o ke kumu no ka hoʻokaʻawaleʻana o ka moemoeki i hikiʻole ke hoʻololiʻia i ka hoʻoili kālā i hoʻopaʻaʻia? He nui ka poʻe waiwai i hana, pēlāʻoe.
6. Hoʻonui i ka lokomaikaʻi i loko o kēlā me kēia papahana e aʻo aku i nā keikiʻaʻole ke kālā wale nō e pili ana i ka lawelaweʻana i kāu mau makemake
Eʻoi aku ka maʻalahi o ka mahaloʻana i ke kālā keʻikeʻoe i ka hōʻinoʻia e hiki iā ia ke alakaʻi aku i kahi ola maikaʻi aʻe no kekahi. Nui nāʻano e hana ai i kēia mea akā he mau meaʻuʻuku aʻu iʻike ai ai hoʻohana ai paha i nā makahiki:
- He mau pule ma mua o ka Kalikimaka, e hāʻawi i kēlā me kēia keiki i kahi enveloppa o ke kālā. E kūʻai aku iā lākou no nā makana e hāʻawi aku i kahi pani makuaʻole a hapalua paha o ka hale, e hoʻolako iā ia iho iā lākou.
- Hoʻonohonoho i kahi kālā makana alohaʻohana e like me Fidelity a me Charles Schwab. Loaʻa i kēia mau mea he nui o nā pono o nā kahua paʻa me ka hapa nui o nā drawbacks (hiki iāʻoe ke mālama i kāu mau waiwai a me ka hūnā waiwai, no ka mea,ʻaʻoleʻoe e koi i kahi 990; nā hōʻike hōʻike IRS). No kaʻohana Kennon-Green, hoʻohana mākou i nā kumukūʻai hōʻemi liʻiliʻi no ka panaʻana i nā haʻawina kālā kālepa hikiʻole ke loaʻa ma mua a hiki i ka loaʻaʻana o kahi mea a mākou e makemake ai e kākoʻo. I ka wā o nā kumukūʻai kau, hiki iā mākou ke hāʻawi aku i nā'āpana i mahaloʻia,ʻo ia hoʻi, e hōʻole i kaʻauhau kālā kālā kālā. Nohoʻoe ma kahi hapahā me ka hōʻikeʻana i kēlā me kēia keiki i kahi aloha e makemake anaʻo ia e hāʻawi i kahi haʻawina e kākoʻo, e hōʻike ana i ke kumu o ka heluʻana o kā lākou helu helu hoʻokahi.
- Kākau inoa e hāʻawi manawa i kahi hui e like me Habitat no ke Kinohi e hoʻokuʻu i ka homeʻaʻole lawa kaʻelele i kākau i kahi leka; i kekahi manawa, ponoʻoe e hōʻapala i kou mau lima e hoʻolilo i ke ao i kahi kūpono. I ka liʻiliʻi loa, e hoʻohui iāʻoe i ka hana iʻoleʻoe e lawe wale no ia.
I ka hopena, inā e hoʻokumuʻia kēia mau kumuʻeono, hiki i ka hapanui o nā mea'ē aʻe ke loaʻa i ka manawa. I ko lākou komoʻana i loko o ko lākou mau makahiki'ōpio, e hoʻomaopopo iā lākou e aʻo iā lākou i kekahi o nā kī maʻalahi i kaʻike kālā .