ʻO ke kūwaeʻekolu-wāwae he hōʻailona no kaʻikeʻana o ka hanaunaʻelua o hope o ke Kaua Honuaʻelua i ka hoʻolālāʻana no ka hoʻomahaʻana. ʻO nā wāwaeʻekolu keʻano o ka penihana o ka paʻahana, nā hoʻopakele a nā limahana a me ka palekana. Ponoʻoe i kēlā me kēia e kūkulu i kahi kahua hoʻomaha maloʻo. Me kaʻole hoʻokahi,ʻaʻole e paʻa ka paepaeʻekolu.
ʻO kēia kuhihewa pinepineʻia e Franklin D. Roosevelt, nāna i hoʻokumu i ka papahana Social Security.
ʻAʻole naʻeʻo ia i hana, e like me ka Social Security Administration, e hoʻohana pono i ka hua'ōlelo. Loaʻa ke kanaka i kapaʻiaʻo Reinhard A. Hohaus, he mea hana kālā no Met Life Insurance. I ka makahiki 1949 i ka'ōlelo mālama ola, ua kamaʻilioʻo ia e pili ana i kahi pahu meʻekolu mau wāwae: Ka mālama ola, ke'okoʻo pilikino a me kaʻinikua hui. Akā, uaʻano nui ka manaʻo o nā wāwaeʻekolu i ka manaʻo o ka poʻe i hoʻokumu i ka polokalamu Social Security.
Ke Kuhi nei Ke Kai Kūmākolu i kēia Lā?
No ka hapanui o mākou, ʻaʻole i koe ke kūwaeʻekolu-wāwae , aʻaʻole paha heʻano'ē aʻe. ʻO nā kūlekana a me nā hoʻolālā hoʻokele 'āpana i hoʻolako muaʻia e nā limahana e wikiwiki ana. Wahi a kekahi hōʻike mai Willis Towers Watson PLC, he 20% o nā hui nui Fortune 500 i hāʻawi aku i kēlā me kēiaʻano palekana uku hoʻolālā kūpono i nā limahana hou i ka hopena o ka makahiki 2015. Ua emi iho ka heluna o nā limahana i mālamaʻia e ka peni pension ma muli o ka 60 % i uhiʻia i ka makahiki 1998.
He nui nā paʻahana e hāʻawi i kahi papa hana hoʻolimalima hoʻolālā 401 (k). Akā, ma muli o ka hāʻawiʻana o nā limahana ma o kā lākou uku kālā, 401 (k) kekahi hapa o kaʻili mālama waiwai pilikino ma mua o ka wāwae penihana. Ke kōkua nei kekahi poʻe hana i ka hoʻolimalimaʻana o kā lākou limahana ma o ka hāʻawiʻana aku i kahi pahu hopena i ka 6% o nā mea āu e mālama ai.
ʻO kaʻeuanelio ka heluna o nā limahana e hāʻawi ana i kahi papahana 401 (k) e hoʻokū nei i ka loli ma hope o ke kālā. I ka makahiki 2008, he 72% o nā kānaka hana i pili, e like me ka noiʻiʻana mai Charles Schwab & Co. ma muli o ka hoʻonohonohoʻana o ka hui 1000 i kā lākou mau meaʻai e komo i loko o ka makahiki. Inā he pāʻani kāu, a laila, he kapuaʻi iki iki kāu e hoʻohui ai i kou waihona.
A laila aia ka mea koʻikoʻi akā pinepine i ka maopopoʻole i ka mākeke Social Security. Hiki iāʻoe keʻimi i nāʻano likeʻole a me nā manaʻo e pili ana i ka mālamaʻana o ka Social Security, ahem, ka wāwae. Wahi a nā luna mālama mālama ola a me nā Medicare 2015 Hoʻolaha Pūnaewele, ua hoʻokauʻia ka hoʻopauʻiaʻana o ke kālā mālama ola i ka makahiki 2034. ʻAʻole kēia i manaʻo e pau loa nā pōmaikaʻi Social Security. Me ka loaʻaʻole o nā loli,ʻo ka ukuʻauhau uku e ukuʻia ana e nā meaʻoihana'ōpio e lawa i ka kālā e pili ana i 79% o nā pono i hoʻolālāʻia.
ʻO kekahi mea'ē aʻe i ka hoʻoponoponoʻana i ka wāwae Social Security,ʻo ia ka huiʻana o nāʻano like nā makahiki i hoʻonuiʻia no nā hua piha piha a iʻole nā hopena iʻoi aku ka hopena e kōkua iā ia e hoʻoponopono i kekahiʻano. Akā, ma muli o kēia hopena kūpono i ka pūnaewele, hiki ke hoʻemi ikiʻia nā pono mai nā kūwae o kēia lā.
No laila, ma muli o ka wā e haʻalele aiʻoe, hiki iāʻoe ke helu i kahi wāwae Social Security, akā he mea liʻiliʻi a nāwaliwali i kahi maikaʻi loa.
Hiki ke loaʻa iʻekolu mau wāwae ka waihona hoʻomaha o ka wā e hiki mai ana, akā e nānā paha lākou e like me ka paepae nui me nā kī liʻiliʻiʻelua. ʻElua nā kapuaʻi liʻiliʻi e hoʻouka i kahi o kekahi o ka malu, akā,ʻo ke kumukūʻai hoʻopunipuni nui ka mea e paʻa ai i kou hoʻomaha. ʻO kēia ke kumu nui o ka mālamaʻana i nā mea a pau e hiki ai iāʻoe i kāu mau makahiki hana.
Ke ola neiʻoe e lawa ai i kāu mau hopena hoʻomaha? ʻO ke ala maikaʻi loa eʻimi ai,ʻo ia ke holo i kahi helu hoʻolimalima maʻamau i hoʻokahi manawa i kēlā me kēia makahiki. Aia kekahi mau helu helu hoʻomaha maʻamau i kēia mau lā e kōkua iāʻoe e hoʻoholo i kahi hoʻolālā hoʻoholo maʻamau no kaʻikeʻana ināʻoe ma ke ala pololei (e nānā i ka hoʻopiʻiʻana i nā hōʻike no nā hōʻike hou o nā kohoʻoihana).
Eʻoluʻoluʻoe e hoʻokomo i nā wāwae a pau o ka waihona hoʻolimalima hoʻolimalimaʻekolu e pili ana i kāu kūlana pilikino.
Hiki ke hāʻawiʻia nā mea ma kēia pūnaewele no kaʻike a me ke kūkākūkā wale nō. ʻAʻole i manaʻoʻia e lilo i'ōlelo hoʻonaʻauaoʻoihana hoʻonaʻauao aʻaʻole pono ke kumu hoʻokahi no kāu hoʻokele a i ka hoʻoholo hoʻolālā kālā. ʻAʻohe kumu e hōʻikeʻia kēiaʻikepili i manaʻo e kūʻai a kūʻai aku i nā palekana.
Hoʻohouʻia e Scott Spann
Nā hiʻohiʻona: