Hiki iā Stagflation ke hopena i kēia manawa?
Nā kumu
Ke hoʻolālāʻia ka uluʻana o ke aupuni a me nā kikowaena pūʻali i ka loaʻa kālā i ka manawa like e koi ai lākou .
ʻO ka hewa maʻamau ka wā e pai ai ke aupuni. Hiki iā ia ke hana i ka wā e hoʻokumu ai nā kulekele hoʻokele kālā waenakonu. ʻO ka hoʻonuiʻana i ka loaʻa kālā. Ke hana nei i ka hoʻonui.
I ka manawa like, ua lohi ka nui o nā kumuhana'ē aʻe. Inā e hoʻonui ke aupuni i kaʻauhau. Hiki ke hāpai paha i ka wā e hoʻonui ai ka hapa kumukūʻai i ka hapa waena. Hoʻokālua lākou i nā kamaliʻi mai ka hoʻonuiʻana aku. Ke hoʻololiʻia nā kulekele pālahalaha a me nā kulekele kū'ē , hiki ke ho'ēmi i ka uluʻana i ka hoʻomohuʻana i ka hoʻonui. ʻO ia ka hiʻohiʻona.
Ua hoʻokūʻia ka Stagflation ma United States i ka makahiki 1970. Ua hoʻoponopono ke aupuni aupuni i kāna kālā no ka uluʻana i ka ulu waiwai. I ka manawa like, ua kaupalenaʻia ka hoʻolakoʻia me nā hana uku uku.
I ka makahiki 2004, ua hoʻonāukiukiʻia nā kulekele o Zimbabwe. Ua kāpili ke aupuni i ka nui o ke kālā aʻoi aku ma mua o ka hilinaʻiʻana a lilo i loko o ka hyperinflation .
Ka hoʻolālā i nā makahiki 1970
Ua loaʻaʻo Stagflation i kona inoa ma ka makahiki 1973 - 1975.
Heʻelima mau hapa i ka wā i loaʻaʻole ai ka maikaʻiʻole o ka huahana o ka huahana .
| Ke ulu o GDP | Q1 | Q2 | Q3 | Q4 |
|---|---|---|---|---|
| 1973 | 1.2% | 4.6% | -2.2% | 3.8% |
| 1974 | -3.3% | 1.1% | -3.8% | -1.6% |
| 1975 | -4.7% | 3.1% | 6.8% | 5.5% |
Ua piʻi ka poʻe hanaʻole i 9 pakeneka i Mei 1975,ʻelua mahina ma hope o ka pauʻana o ke kāʻei.
ʻO ka hoʻolālā hoʻolālā i hoʻolālāʻia i ka makahiki 1973, piʻi mai ka 3.4 a 9.6 pakeneka. Ua waihoʻia ma waena o ka 10 a 12 ka nui mai Pepeluali 1974 a hiki iʻApelila 1975.
Ma ka nānāʻana i ka hoʻonui ka hoʻonuiʻana o ka lāhui i kēlā me kēia makahiki , hiki iāʻoe ke loaʻa i ka moʻolelo o ka hoʻololi makahiki o nā makahiki i nā kumukūʻai ma luna o kahi manawa o ka hoʻokele waiwai.
Pehea i hanaʻia ai kēia? He nui nā luna kānāwai i hoʻopaʻi i ka 1973 huiʻaila . ʻO ia ka OPEC iʻoki ai i ka hinu i ka United States. Ua ho'ēmiʻia nā kumukūʻai, hoʻonuiʻia ka hoʻonuiʻana i kaʻaila. Akā,ʻaʻole i lawa ka mea hoʻokahi e hoʻonā ai. Akā, he hui pūʻokoʻa o ka kulekele kālā a me ke kālā i hoʻokumu.
Hoʻomaka ia me ke kālepa haʻahaʻa i ka makahiki 1970. He kūponoʻole ka GDP no nā'āpanaʻekolu. Ua piʻi ka poʻe hanaʻole i 6.1 pakeneka. Ke holo neiʻo Pelekikena Richard Nixon no ka koho houʻana. Ua makemakeʻo ia e hoʻonui i ka ulu me ke kumuʻole o ka hoʻonui.
MaʻAukake 15, 1971, hoʻolahaʻo ia iʻekolu mau kulekele kālā . Ua loaʻa iā lākou ke koho houʻia. Ua kanu lākou i nā kumulāʻau no ka hoʻolālā. ʻO kahi wikiō o ka'ōlelo a Nixon e hōʻike ana i ka hoʻolahaʻana i nā hoʻololi waiwai o kaʻoihana waiwai waiwai e like me ka hoʻoholoʻana e hoʻopau i ka pūnaewele kālā o Bretton Woods.
ʻO ka mea mua, ua hoʻokumuʻiaʻo Nixon i ka hoʻolālā he 90 lā ma nā uku a me nā uku. Ua hoʻonohonohoʻo ia i kekahi uku uku uku a me ka uku kumukūʻai e'āpono i nā hoʻonui ma hope o nā lā he 90. ʻO ka mea kūpono,ʻo ia ke hoʻolālā i nā hoʻolālā a hiki i ka ma hope o ka 1972 pelekikena. Pēlāʻo ia i hoʻolālā ai e mālama i ka hoʻonui.
ʻO ka lua, ua hāʻawiʻo Nixon i ka hōʻai'ē he 10 no ke komoʻana. Ua manaʻoʻo ia e emi iho ka palekana o ke kālepa a mālama i nāʻoihana o ke kaiaulu. Akā, ua hoʻonuiʻo ia i ka uku kūʻai.
ʻO ke kolu, ua weheʻo ia i ka United States mai ke kūlana gula . ʻO ia ka mea i mālama i ke kumukūʻai o ke kālā i hoʻopaʻaʻia i ke gula i hoʻopaʻaʻia no ka manawa 1944 Bretton Woods Agreement . Uaʻae ka hapanui o nā'āina i ke kumukūʻai o kā lākou mau kālā i ke kumukūʻai o ke gula a me ke kālāʻAmelika. ʻO ka mea i hoʻololi i ke kālā i loko o ke kālā holoʻokoʻa .
Ua ulu ka pilikia i ka manawa i ho'āʻo ai ka United Kingdom e kūʻai i $ 3 biliona no ke gula. ʻAʻoleʻoʻAmelika Huipūʻia i nui ke gula ma kona mau mālama i Fort Knox. No laila, hoʻopauʻo Nixon i nā pale kala no ke gula. ʻO ia ka mea i hoʻouna aku i ke kumukūʻai o ka pīkī a me ke kumukūʻai o ke kālā . ʻO ka mea hoʻouna nui i nā kumukūʻai nui aʻe.
ʻO kaʻikeʻana i ka moʻaukala o ke kūlana gula e kōkua iāʻoe e hoʻomaopopo i ke kumu i hoʻihoʻiʻia ai ke kālā i ke gula a me ke kumu i kēia manawa.
ʻO kēia mau kumukūʻaiʻelua i hoʻolālā i nā kumukūʻai i hōʻea mai, kahi i hoʻonui ai i ka ulu. A laila, ua nui ka uluʻana o ka ulu ma muli o ka hikiʻole i nāʻaha o Hawaiʻi ke hoʻonui i nā kumukūʻai e lilo i mea waiwai. Ma muli o ka hikiʻole iā lākou ke uku i ka uku,ʻo ke ala wale nō e hōʻemi ai i ka ukuʻo ia ke hoʻokuʻu aku i nā mea hana. ʻO ka nui o ka hanaʻole. ʻO ka nele i ka loaʻaʻana o ka mea noi kālā a ho'ēmi i ka ulu waiwai. I kekahi'ōlelo'ē aʻe,ʻo ko Nixon mau ho'āʻoʻekolu e hoʻonui i ka ulu a me ka hoʻolālā hoʻolālā ua loaʻa ka hopena.
ʻO ka hoʻopiʻiʻana o Federal Reserve i ka hakakā i ka hakakā wale nō i hōʻeuʻeu ia. Ma waena o 1971 a 1978, ua hānaiʻia ka hānai kālā no ka hakakāʻana i ka hoʻonuiʻana, a laila ua hoʻohaʻahaʻa iho ia i mea e hakakā ai i ka hoʻolāʻau. ʻO kēia kulekele pili kālā e pili ana i nāʻoihana pili. Ua mālama lākou i ka uku kiʻekiʻe,ʻoiai i ka manawa i hāʻawiʻia ai nā uku i hoʻoiliʻia. ʻO ka hoʻouluʻana i ka hoʻolālā i kahi 13.3 pakeneka i ka makahiki 1979.
Ua hoʻopauʻo Paul Volcker i ka hoʻolālāʻana ma ka hoʻonuiʻana i ka uku i ka 20 pakeneka i ka makahiki 1980. Akā he kumu kūʻai nui. Ua hana ia i ka hoʻiʻana o ka makahiki 1980-82.
No ke aha e hoʻolālāʻia ai (hiki paha)ʻaʻole Languageccur
I ka makahiki 2011, ua hopohopo nā kānaka no ka pale houʻana. Ua hopohopo lākou i nā kumukūʻai kālā nui o Fed, hoʻohanaʻia e hoʻopakele i ka hoʻokele waiwai mai ka hoʻopilikia kālā o ka makahiki 2008 , e lilo i ka hoʻonui. I ka manawa hoʻokahi, ua'āpono ka'aha'ōlelo i kekahi kumukūʻai pili kālā. Ua hoʻokomoʻia ka hōʻailona hoʻolālā hoʻolālā a me ka hōʻai'ē hōʻemi o ka hapa . I kēia manawa, ulu wale ka hoʻolālā i ka 1 ka 2 pakeneka. Ua lapaʻau nā kānaka no ka hopena o ka hoʻonāukiuki inā piʻi ka hoʻonuiʻana aʻaʻole maikaʻi ka hoʻolālā.
ʻO kēia piʻi nui ma ka waiwai o ka honua i pale i ka pale, kahiʻoi loa aku ka pilikia. ʻAʻole eʻae ka Fed i ka hoʻonuiʻana e hele ma mua o kona kumukūʻai hoʻolālā i ka 2 pakeneka no ka hapa nui o ka hoʻonui . Inā piʻi ka hoʻonuiʻana ma luna o ka pahuhopu, hiki i ka Fed ke hoʻololi i ke kulekele pili kālā a me kaʻoihana.
ʻO nā kūlana kūikawā i hakuʻia ka hoʻonaniʻana i nā makahiki 1970,ʻaʻole paha i ka leoccur. ʻO ka mea mua,ʻaʻole hana hou ka Fed i nā kulekele kālā. Akā, ua hanaʻo ia i kahi aelike e like me. ʻO ka lua,ʻo ka weheʻana i ke kālā mai ke kūlana gula he hana hoʻokahi i loko o ka wā ola. ʻO ke kolu,ʻaʻole e noʻonoʻoʻia nā hana uku uku e kāohi ai i ka lako i kēia mau lā.