Pehea e hoʻonui ai i kāu olakino maikaʻi i kēia lā e alakaʻi ai i ka haʻaleleʻana i ka hoʻoholo
Eia kekahi mau'ōlelo aʻo no ka hōʻemiʻana i kēlā mau manaʻo hoʻomaha haʻalele i ka hiki ke hoʻohana houʻia.
Kōkuhi 1: E nānā i nā mea hiki iāʻoe ke hana ae hoʻoholo e hana i kēia lā
Kūlana haʻahaʻa ka nui o nā manaʻo no ka hoʻoholoʻana me nā hōʻike noiʻi e hōʻike ana i ka liʻiliʻi o 20% o nā limahana i ka hōʻike o ka limahana e kū nei i kā lākou mau pahu hopu hoʻomaha.
ʻO ka mea hou aku i loko o ka hōʻike mai ka Financial Finesse e 61% o nā limahana keʻikeʻole inā e ola nui ana lākou no ka haʻalele me kaʻike. Hoʻokuʻi kēia mau limahana i ka "ʻikeʻole" ma muli o ka nele o ka hoʻolālā. E like me ka'ōlelo maʻamau, "ʻO ka poʻe i hoʻoponoponoʻole, e noʻonoʻo e hāʻule."
Inā manaʻoʻoe he launa nuiʻole o ka hilinaʻi iʻole e hāʻule i kaʻano o "unknowns" no ka meaʻaʻole i hoʻokumu i kahi papahana maʻamau, hiki iāʻoe ke mālama i kāu hana hoʻolālā ma ka hahaiʻana i kēia mau hana e hoʻonui i kou mākaukau hoʻomākaukau:
E hana i kahi hoʻonohonoho a kau i ke kākauʻana. E hoʻoholo i kahi mea e pono ai e haʻalele. Inā paha he hopena lōʻihi ka hoʻolimalimaʻana e hoʻolālāʻia e ballpark. Hiki iāʻoe ke koho i nā mea e loaʻa iāʻoe ma ka nānāʻana i kāu mau waihona kālā i kēia manawa a me nā kumu waiwai hoʻomaha. A laila, e hoʻoholo i nā mea e pono aiʻoe e mālama i kēlā me kēia makahiki e hālāwai i kāu pahuhopu hoʻomaha. ʻAʻole pono kāu paʻakikī paʻakikī ma kāu palapala kākau kālā i kākauʻia a hiki ke maʻalahi e like me kahi palapalaʻaoʻao hoʻokahi.
E hoʻokō i kāu hoʻolālā. ʻO kēia ka mamao mua loa i ka hopena ma muli o ka hoʻomauʻana i ka hana alanui ma ke ala e hiki ai i ke kūʻokoʻa kālā. Ināʻikeʻoeʻaʻole e hiki iāʻoe ke hoʻokomo i kāu pahuhopu hoʻomaha me ke kālā o kēia manawa e mālama neiʻoe, e hana hou i kēia mau lā ma kaʻikeʻana i nā ala e ho'ōla ai i nā mea hou, e hoʻemi i nā pilikia o ka lilo, hoʻohemoʻole i ka hōʻai'ē, a hoʻololi paha i kāu mau kumumanaʻo mua.
ʻAʻole hiki i ka lōʻihi ke hoʻi hou i ke ala pololei.
E paʻi i kāu holomua. ʻO ka holoʻana i ka helu hoʻoiliʻana ma kahi o hoʻokahi manawa i kēlā me kēia makahiki he mea pono eʻike ināʻoe e hele nei e hālāwai i kāu mau pahuhopu. E hoʻomanaʻo i kāu loiloi he koʻikoʻi,ʻaʻole kūpono. E nānā hou i kāu holomua i ka manawa hoʻokahi i ka makahiki. E noʻonoʻo e pili ana i ka hopena o nā hana ola e like me ka maleʻana a me ka hemoʻana, ka hoʻolahaʻana a iʻole ka lapaff, ka hānauʻana o kahi keiki a me ka hoʻolālāʻana i ka hoʻonaʻauaoʻana ma kāu mahele. Inā pono, e hoʻololi i kāu hoʻolālā e like me ka loli o kāu kūlana a mālama i nā laina o ka kamaʻilioʻana me kāu wahine, hoa, mau hoaaloha,ʻohana, mea hoʻolālā kālā, aiʻole kekahi mea e hoʻolohe i kāu mau hoʻolālā hoʻomaha!
Kōkua 2: E mālama iāʻoe iho a me kāu poʻe i aloha
ʻAʻole ia he mea maʻamau ka waihoʻana i nā mea a pau a mākou e nānā a me ka nānāʻana i ka mālamaʻana no ka haʻaleleʻana ma mua o ka nānāʻana ma ka paleʻana i nā pilikia kūpono . E hōʻalo i kēlā kuhihewa ma ka noʻonoʻoʻana i nā pilikia waiwai hiki iāʻoe ke pale a hiki i nā mea e hiki ai iāʻoe ke hoʻoemi i ka hopena o ka hoʻopauʻana a pau paha.
ʻO kou ola. E mālama pono i kou 'inikua ola piha a me ka' ano 'ole o ka' inikua pono no kāu mau pono. He mea maikaʻi loa ke nānā i kāu wahi e pono ai e hoʻohana i kahi manaʻoʻole ma mua o ka noʻonoʻoʻana i keʻano o nā kulekele e hoʻopiha ai i nā laikini āpau.
Hiki iāʻoe ke koho i ka wā , ke ola holoʻokoʻa, ke ola holoʻokoʻa, a me ka loiloi ola paʻa. E nānā hou i kāu mau kulekele ma lalo o hoʻokahi manawa i ka makahiki. He mea nui nō hoʻi e hoʻomaopopo i ka loliʻana o kāu kūlana a iʻole kahi hopena ola nui e hiki ai ke hoʻololiʻia kāu palapala. E like me kāu mau lā hoʻopiʻi hoʻoholo no ka hoʻolālāʻana e hoʻomaopopo hou i kāu mau pono pilikino e pili i kāu pono (e nānā pono iāʻoe i ka waiwai ola inā hoʻoholoʻoe?).
ʻO kou olakino. Hiki i ka wā lōʻihi o ka pilikia a me ka noho lōʻihi ma kahi home hānai hiki ke loaʻa i ka hopena a me ka lōʻihi o kāu waiwai. Hiki i ka hōʻailona kikowaena ke hoʻoemi i ka pilikia kālā e pili ana i kēia mau pilikia a he pono ia e lilo i kekahi o kāu hōʻike hoʻolālā hoʻomaha. Ināʻoe e hopohopo e pili ana i nā koho hoʻokele olakino iāʻoe e pili kokoke ana i ka hoʻomahaʻana, e hōʻoiaʻoe e hoʻokomo i nā kumukūʻai ola kino i kāu hoʻolālā kālā no ka haʻalele.
ʻO kāu waiwai. Mai kahiʻike pilikino, kōkua ke kōkoʻokai kālā e hoʻoemi i ka hopena o kāu hoʻolimalima holoʻokoʻa holoʻokoʻa e hele ana i ka hema a lawe i kāu mau moe moe me lākou. Ke kohoʻana i ka hoʻoili kālā kūpono e hoʻokumuʻia ma kāu mau pahuhopu kālā, ka makahiki, ka palekana o ka pilikia, a hiki i ka pae manawa ke hoʻololi nui. Akā, makemakeʻoe e noʻonoʻo e pili ana i nā waiwai'ē aʻe e like me kou home a me nā mea waiwai'ē aʻe. Malia paha ka waiwai nui loa o kou hiki ke loaʻa ka uku ma kēia manawa a ma ka wā e hiki mai ana. Hiki paha iāʻoe ke hoʻohana i kou makemake a me kou mau noʻonoʻo e hoʻonui i ka loaʻa kālā ma o ka hana pilikino a iʻole kahi hoʻomaha loa o kaʻaoʻao.
Koi 3: E nānā i nā mea ola a pau e hoʻomaha ai
Nui nā koho e hiki ke kōkua iāʻoe no ka hoʻomahaʻana o kāu mau moe. Eiaʻekolu mau moʻolelo e noʻonoʻo ai.
Nā papa hana hoʻolimalima hana i hanaʻia e ka limahana (401k, 403b, a me nā mea'ē aʻe). He nui nā kānakaʻike kālā e manaʻo nei e hiki i kāu hoʻonohonoho hoʻomaha hoʻomahaʻana kekahi o kāu mauʻoihana maikaʻi loa. No ke aha mai?
- Hoʻoliloʻia nā haʻawina i kaʻauhau mua e hoʻoemi i kāu kālā kālā. A ke ulu nei hoʻi lākou i kaʻauhauʻauhau, no laila,ʻaʻoleʻoe eʻauhau i kaʻauhau ma luna o nā loaʻa a hiki i ka wā e hoʻokuʻu aiʻoe i ke kālā.
- He mea kūponoʻole ke waihoʻana i ke kālā kālāʻole ma o nā haʻawina pili like! Hāʻawi nā hapanui o nāʻoihana i nā polokalamu like e hiki ai ke hoʻonui i ka hoʻihoʻiʻana i kāu kālā. No ka pōmaikaʻi mai ka hoʻokumu o ka'ilihana, eʻoluʻoluʻoe e kōkua nei i ka meaʻoi aku i ka huiʻoihana ināʻaʻoleʻoi aku. ʻO kaʻilima o ka uku hana hana he 3%. E hoʻopaʻa pū me ke keʻena HR no kaʻike hou aku.
- Hoʻolālāʻia nā mea i hoʻolālāʻia e nā limahana ma keʻano pilikino e hiki ke hoʻololiʻia me ka loaʻaʻole o ka hopena o kaʻauhau kālā i loko o ka IRA aiʻole i ka hoʻolālā hana hoʻolimalima hou.
Eʻike iā IRA. Inā pahaʻoe e komo nei i kahi hoʻolālā hoʻolimalima hana i hanaʻia e ka meaʻoihana, mai manaʻoʻoe e like wale nō kāu koho kohoʻana no ka hoʻopakeleʻana no ka haʻaleleʻana. ʻO'IRA kekahi ala'ē aʻe e hoʻonui ai i ke kālā no ka wā e hiki mai ana. Hoʻohanaʻia kekahi palena palena a me nā palena'ē aʻe e hiki ai ke unuhi i ka hāpai a iʻole kōkua i kahi Roth IRA. No laila, e kohoʻoe i ka maikaʻi IRA no kou kūlana a hoʻomanaʻoʻoe hiki ke kōkua mau i nā meaʻelua ināʻaʻoleʻoe i maopopo.
E noʻonoʻo i ka HSAs. ʻO nā kālā mālama kālā mālama kālā e hāʻawi i nā pānaʻi kālāʻauhau maikaʻi no ka hoʻolimalimaʻana i nā lilo olakino. Hoʻomanaʻo pūʻia hoʻi lākou e nā mea hoʻolālā kālā e lilo i kumu waiwai o ka uku hoʻomaha.
Kōkua 4: E nānā i kāu ola pono kālā
ʻO ka maikaʻi waiwai kālā kahi'ōlelo e wehewehe i ke kūlana o ko mākou olakino kālā a pau a pili pono i ka hoʻomākaukauʻana i ka reti. Hoʻomaopopo hou i ke ala āu e mālama nei i kāu kālā a keʻae i ka holomua holoʻokoʻa no ka hoʻonuiʻana i kāu olakino kālā. Eia kekahi mau ala maʻalahi e hoʻonui ai i kou noʻonoʻo kālā a loaʻa nā kālā hou e waiho ai i kou hoʻomaha.
E hoʻonui i kouʻike. ʻO ka lōʻihi o ka manawa e lawe aiʻoe e aʻo e pili ana i nā koho hoʻopalekana hoʻomahaʻana eʻoi aku ka maikaʻi o kāu hoʻomākaukauʻana.
E hoʻonui i kāu kālā. Ināʻoe e hopohopo no ka loaʻaʻole o nā kālā e waiho ai i kahi mālama kālā, e noʻonoʻo i ka hoʻonuiʻana i kāu kālā ma o ka hoʻolimalima manawaʻana, loaʻa kahi hana manawa, hoʻomakaʻana i kahiʻoihana, aiʻole e kūʻai i kahi waiwai hoʻolimalima. E hoʻohana i ke kālā hou e ho'ēmi i ka hōʻai'ē i loaʻa iāʻoe nā mea'ē aʻe e waiho ai i ka hoʻopakele a iʻole e hoʻolālā no ka wā e hiki mai ana.
E huli i nāʻano e hoʻemi ai i kāu hoʻolālā. ʻO kahi pūlāwai a "hoʻoponopono hoʻolālā pilikino" he wahi nui ia i ka holomuaʻana o ka reti. ʻO ka nohoʻana ma kāu mau mea e hiki ai iāʻoe ke hoʻonui i kāu kālā e mālama ai i kēia mau lā i hiki iāʻoe ke hoʻololi i ka moku reti no ka wā e hiki mai ana. E hele ma mua o ka hoʻomaopopoʻana i kahi i hala ai kāu kālā i ka wā ma mua ae haʻi i kāu kālā kahi e hele ai ma mua o ka hoʻomakaʻana o ka mahina. E hōʻike i nā mea āu e lilo ai i ka malama i loko o nā lilo i hanaʻia, e like me ka hale, nā pono a me nā meaʻai, me kāu mau hana hoʻolālā maikaʻi, e like me nā hoʻokipa a me kaʻaiʻana. ʻO kēia mau mea iʻoi aku ka "makemakeʻole" a "ʻole" paha? E nānā i kahi e hiki ai iāʻoe ke hōʻoki a lawe i kēlā kālā a waiho i kahi kūʻai a hoʻokele paha.
Hoʻolimalima a hoʻoikaika i nā aie. Inā loaʻa iāʻoe kahi aie nui a hoʻolimalima i kekahi mau manawa e noiʻi nā mea noiʻi noiʻi e hoʻoholo i kāu aie i kēia manawa ma ka palena haʻahaʻa ma mua o ka ukuʻana. Ma keʻano laulā,ʻo ka aie likeʻole, e like me ka hōʻai'ē kaʻa, e emi iho ka palena ma lalo o ka hōʻai'ē kuhiʻoleʻia. ʻO ka aie āpau e ukuʻia i ka uku a hiki ke hoʻonuiʻia i ka wā lōʻihi ma mua o ka nui o nā hōʻai'ē'ē aʻe, hiki ke hoʻolilo iā ia i kekahi o nā kumu kūʻai maʻalahi loa.
Hoʻoholo i nā uku a me nā uku. ʻO kāu mauʻoihana pēke kālā a me nā pili pili e pili nei i nā uku nui? E kūʻai a puni nā mea maikaʻi aku ma o ka hoʻohanaʻana i nā Bankrate a Deposit Accounts e hoʻohālikelike i nā loiloi a me nā loiloi i waena o nā kālā, nā'ahamele, nā kāleka kāleka, a me nā hāʻawi kālā. E hoʻohana i nā hoʻopakele hou mai nā uku a me nā uku e uku i ka hōʻai'ē a hoʻokomo paha.
E huli i nāʻano e ho'ēmi ai i kāuʻauhau. E kōkua i ka hoʻokaʻawaleʻana i ka waihona kālā (FSA), ke hāʻawiʻia e kāu hui, no ka ukuʻana i nā hoʻolālā mālama kino a mālama hānai ma mua o kaʻauhau. ʻO Max i waho o kou HSA ināʻoe i kahi hoʻolālā olakino hiki ke hoʻonuiʻia. E hoʻohālikelike i ka helu o nāʻauʻaʻauʻaʻauʻa āu e koi ai ma kāu W-4 me kahi calculator pūʻali.
ʻAʻole maikaʻi ka hoʻonuiʻana i kāu olakino kālā. Akā ināʻoe e lawe i kekahi mau hanana o kēia mau hana wale nō, e hele anaʻoe ma ke ala i ka holomua o ka hoʻomahaʻana.