Nui nā poʻe e hoʻopuka nei i kā lākou kūlana waiwai me kaʻikeʻole. Hiki iā lākou ke noʻonoʻo pono i kahi hoʻokahi wale nōʻaoʻao, e like me kā lākouʻoihana, ke haʻaleleʻole nei lākou i nāʻaoʻao'ē aʻe o kā lākou kālā. Hiki paha iā lākou ke hopohopo nui e hoʻoponopono i nā mea e pono e hoʻololiʻia, aiʻole ma lalo o ka manaʻo e hanaʻia nā mea inā lākou e hana ikaika. ʻO kaʻoiaʻiʻo, ma ka hanaʻole a me ka hoʻololiʻana i nā loli,ʻaʻoleʻoe e hoʻololi i kāu kūlana waiwai. E aʻo inā e hoʻolālāʻoe i kāu mauʻoihana kālā a me nāʻano āu e hiki ai ke ho'ōki.
01ʻAʻole e hāʻawi i ka hoʻomaha
Nā Papa Hana:
- Hoʻomaka e hoʻokomo i ka papahana o kāu mea hana a hiki i kou koho. E kūkākūkā i kāu'anikena waiwai kanaka eʻike i ka wā hiki iāʻoe. Ināʻoe e hoʻolimalima iāʻoe iho aiʻole hikiʻoleʻoe ke wehe i kahi IRA a iʻole kekahi hana pilikino hana'ē aʻe.
- E hānai i kēlā me kēia makahiki i ka pakeneka āu e hāʻawi ai a hiki i ka pihaʻana i kaʻumikumamālima'ākene o kāu kālā. Hiki iāʻoe ke hoʻololi i kou loaʻaʻana i ka hoʻokiʻekiʻe iʻoleʻoe e manaʻo e likeʻoleʻoe i kekahi mea.
02 E hoʻohana ana i kāu Kāleka Kāleka a me ke Kauʻana i kahi Palena
Nā Papa Hana:
- E waiho i kāu kāleka ma ka home. Ināʻaʻoleʻoe i loaʻa iāʻoe meʻoe i ka wā e hele aiʻoe i ke kūʻai kūʻai,ʻaʻoleʻoe e hoʻowalewaleʻia e hoʻohana.
- E hana i kahi palapala e uku i nā kāleka kāleka i ka wikiwiki. ʻO ia keʻano o ka hōʻokiʻana i kāu mau hoʻolālā, hoʻonohonohoʻana i kahi hoʻolālā kālā a me ka hāʻawi kālāʻana i kāu aie i kēlā me kēia mahina.
03ʻAʻohe kālā hōʻai'ē
Nā Papa Hana:
- E hoʻomaka i ka hoʻonui i ke kālā i loko o kahi waihona mālama kālā i kēlā me kēia mahina. E kūkulu iā $ 1000 ma mua o kou nānāʻana i ka haʻaleleʻana i ka hōʻai'ē.
- Ke halaʻoleʻoe i ka makahiki hoʻokahi o ka lilo. ʻO kēia ka mea e uhi iāʻoe ma ka hopena o nā pilikia a pau e like me ka liloʻana o kahiʻoihana a iʻole ka maʻiʻino i kahi hikiʻole iāʻoe ke hana.
04ʻAʻohe Paena
Nā Papa Hana:
- E hoʻomaka me ka ho'āʻo e hoʻopakele i kahi $ 20.00 i kēlā me kēia pule e waiho aiʻoe i kāu pūnaewele mālama.
- E hoʻonui i ka nui āu e mālama ai ma ka nānāʻana i kāu mau pili kālā a me nāʻike pilikino eʻike ai inā hiki iāʻoe ke mālama i nā kālā'ē aʻe ma ka hoʻololiʻana i nā mea hoʻolako.
- Ke kūʻai kūʻai aku a hoʻolālā i mua no kāu mau kūʻaiʻana i hiki iāʻoe ke loaʻa nā kumukūʻai kūpono loa.
05ʻAʻohe Manaʻo
Keʻae hana:
- E hana i kahi hoʻolālā kālā a hoʻonohonoho i nā pahuhopu lōʻihi a me ka wā pōkole. ʻO nā pahuhopu paha he mea like me ka laweʻana i waho o ka hōʻai'ē, mālama i kahi kālā hōʻai'ē a kūʻai paha i kahi home. Pono lākou e hoʻokomo i nā pahuhopu lōʻihi e like me ka ukuʻana no ka hoʻonaʻauaoʻana o nā keiki a me ka hoʻomahaʻana. E uhai i nā pahuhopu i lalo i nā liʻiliʻi liʻiliʻi e hiki ai iāʻoe ke hoʻomaka i kēia lā.
- E kūkākūkā me ke kākā'ōlelo kālā, ināʻaʻoleʻoe e'ai'ē, a hoʻoholo i keʻano o nāʻauwai kālā āu e pono ai e hoʻokō i kēlā mau pahuhopu.
- E hoʻoponopono i nā pahuhopu i kēlā me kēia mau makahiki e pono e hoʻomau i ka hoʻomau.
06ʻAʻohe Palena
Nā Papa Hana:
- E hoʻonohonoho i kahi papa kālā i kēia lā eʻike ai inā e lawa ana kāu kālā no ka mālamaʻana i kāu lilo.
- E hoʻokaʻawale i ke kālā no ka mālamaʻana i kāu mau pahuhopu kālā.
- Eʻike i kahi pūnaehana hoʻopili kālā e maʻalahi ai kaʻike kālāʻana iāʻoe. He polokalamu pūnaewele paha kēia, hoʻololi i ka kālā nui no kāu mau hoʻolālā, aiʻole kekahi polokalamu polokalamu pūnaewele.
07 E Noho Ana ma kahi Hana Loa Loaʻa
Nā Papa Hana:
- E hoʻomaka i kaʻimiʻana i ka ukuʻoihanaʻoihana ma kāu hui aiʻole ma kahi hui hou.
- E hoʻolālā i nā polokalamu hoʻolimalima kālā no ka hoʻolimalimaʻana inā ponoʻoe e loaʻa nāʻokoʻa hou aʻe no ka loaʻaʻana o kahiʻoihana maikaʻi.
- E hana i kahi hoʻolālā no ka meaʻaʻoleʻoe e hilinaʻi i kāu mau kāleka kāleka a no ka noʻonoʻoʻana i kahi hanaʻelua e kōkua ai i ka hoʻoholoʻana i nā palena.
08 Overspending
Nā Papa Hana:
- E hoʻololi i ke kālā wale nō no kāu hoʻoliloʻana i nā wahi pilikia.
- Eʻimi i ke kōkua inā loaʻa iāʻoe kahi pilikia hoʻolālā aʻaʻole hiki iāʻoe ke ho'ōki. Aia nā lālā kākoʻo a me nā'ōlelo aʻo e hiki ai ke kōkua i kēia maʻalahi.
09 Nā Hala Meino
Nā Papa Hana:
- E koho i hoʻokahi maʻamau e haʻalele i kēia mahina. Eʻimi i ke kōkua inā 'ikeʻoe e loaʻa ka manawa paʻakikī ma muli o kou loiloi.
- E hoʻokaʻawale i kāu kālā i kāu kālā no ka uhiʻana i kēia mau kuʻuna. E ho'āʻo e hoʻohālikelike i ka huina kālā e hoʻolālāʻia e kēlā me kēia me kēia pule. Hana i kēlā me kēia maʻamau i kona iho iho. Hiki iā kēia ke kōkua iāʻoe eʻike pehea